Jubileumconcert KCZB Afdeling Groningen
Impressie geschreven door Jeljer Vlieg
Zaterdag 9 oktober 2010 heeft de KCZB afdeling Groningen het 90-jarig jubileum mogen vieren met een concert in de Martinikerk te Groningen.
Speciaal voor de mensen die om wat voor redenen dan ook niet aanwezig waren, wil ik in dit artikel een impressie geven van wat ze gemist hebben. Voor zij, die wel aanwezig waren, is deze terugblik waarschijnlijk een prettige nasmaak van wat er die avond door de medewerkers en luisteraars aan fraaie muziek is geboden en ontvangen.
Met name in de KCZB afdeling Groningen valt er de laatste jaren een opmerkelijke verandering te bespeuren: een aantal koren probeert door repertoirevernieuwing te komen tot verdieping en verbreding van het muzikale ervaren. Het voorlopige resultaat hiervan hebben we kunnen beluisteren tijdens dit concert.
Ik zal proberen het verloop van deze, volgens mij, zeer stijlvolle avond met name voor de afwezigen te beschrijven.
Roder Jongenskoor
Na een zeer korte toespraak van de voorzitter van de afdeling Groningen, Albert Ploeger ( hij was zijn leesbril vergeten en kon derhalve zijn kwartier durende toespraak niet uitspreken ) werd de spits afgebeten door het Roder Jongenskoor onder leiding van Rintje te Wies met ‘At the name of Jesus ‘ in wisselzang met het aanwezig publiek en de deelnemende koren. Op indrukwekkende wijze werd de toon voor de avond gezet. Het Roder Jongenskoor vervolgde met het eerste optreden van hun kant. Het nummer wat indruk op mij maakte was de compositie ‘The Roden Service’ van de begeleider van het Roder Jongenskoor, Sietze de Vries. Een virtuoos werk in een min of meer gematigd modern klankidioom waarbij sprake is van het letterlijk ‘concerteren’ tussen organist en koor: zeer muzikaal en stipt uitgevoerd met een uitgekiende registratie op het orgel van de Martinikerk. Dit volgens mij driedelige werk in ABA vorm werd na het eerste deel hinderlijk onderbroken door applaus, ook ondergetekende maakte zich daar schuldig aan. Wellicht was de oorzaak dat het eerste deel reeds een ‘slot’ suggereerde.
Gloria in excelsis Deo’ van Vivaldi
Vervolgens was het de beurt aan de gezamenlijke koren onder leiding van Annedore Meng: zij zongen het ‘Gloria in excelsis Deo’ van Vivaldi. De ‘gemengde poot’ van deze koren vervolgde met drie delen uit de ‘missa lumen’ van de Oostenrijkse componist Lorenz Maierhofer. In samenwerking met de bariton Frits Vugteveen, die letterlijk vanaf de preekstoel een antifonaal hoogstandje verrichte werd dit werk op zeer ‘spirituele’ wijze uitgevoerd. Het was wat naar ik meen de alt Aafje Heynis ooit zei dat er dirigenten zijn die met de kop in de muziek zitten en dirigenten die de muziek in de kop hebben. Dit laatste was het geval bij Annedore Meng: zij werd niet gehinderd door het kijken in een partituur en kon daardoor optimaal contact onderhouden met haar koorleden en een zeer gevoelvolle interpretatie geven van deze misdelen.
Mis in Bes van Joseph Rheinberger
De stoottroepen van de poot mannenkoren onder leiding van Daniël Rouwkema excelleerden met drie delen uit de Mis in Bes van Joseph Rheinberger. Mooie melodieuze en harmonieuze muziek in een romantisch klankidioom. Mocht dit werk ooit weer uitgevoerd worden in de Martinikerk dan zou een orgelbegeleiding het werk beter tot zijn recht laten komen: een piano in een ruimte als die van de Martinikerk gaat rondzingen. Maar ik begrijp dat wanneer het orgel begeleidt er het een en ander getransponeerd moet worden en het is de dirigent die hierin een keuze maakt.
Vrouwenkoor
Ties Molenhuis mocht vervolgens opdraven met zijn ‘charèm’. Met zijn dames voerde hij een drietal werken uit. Indruk maakte hij met het werk ‘Ptach Lanu Sha’ar’ wat betekent: open de deuren. Dit werk van de componist Sasha Argov in een meer eigentijds, althans voor onze koren, klankidioom werd op energieke wijze door de dames de kerk in gekwakt. Geweldig!
Jeugdkoren en Gospelgroepen
Na weer een optreden van het Roder Jongenskoor, waarin barokke klanken en 20ste eeuwse harmonieën ons overspoelden, werd de avond voortgezet met een vertegenwoordiging uit de groep jeugd en gospelkoren onder de bezielende en muzikale leiding van Onno Zuidema.
De ritmische hoogstandjes, die op natuurlijke wijze door de koorleden werden geëtaleerd, zouden ook eens door oudere koorleden moeten worden uitgeprobeerd: ik denk dat dit verkleurend en verfrissend zou werken. Met het werk ‘Bohemian Rhapsody’ van Queen heb ik muzikaal totaal geen moeite. Gelet op de tekst echter denk ik dat we hier gelet op onze christelijke signatuur wellicht een grens overgaan. In elk geval zeer zeker de moeite waard om ook eens over de gezongen teksten na te denken. Met dit laatste bedoel ik ook alle teksten die we als koren zingen.
Slot
De avond werd afgesloten met het bekende ‘Tantum Ergo’ van de franse componist Charles Marie Widor. Dit werk werd gedirigeerd door Jeljer Vlieg, die zich misschien wel iets beter had kunnen voorbereiden op dit werk. Maar misschien was het wel het feit dat dit zijn ‘zwanenzang’ voor de KCZB was dat hij hier en daar iets ‘van slag’was.
Kortom: deze jubileumavond was stijlvol en muzikaal. Deze avond getuigde van een muzikale blik gericht op de toekomst. Rest mij de deelnemende koren en overigen nog te vermelden: de gemengde koren ’t Korenbloempje uit Bedum, het Spectrumkoor uit Groningen en het Christelijk Gemengd Koor ‘Excelsior’ uit Leek onder leiding van Annedore Meng; het Christelijk Mannenkoor Leens en een aantal gastleden van ‘Valerius’ uit Emmen onder leiding van Daniël Rouwkema; het Vrouwenkoor ‘Sola Gratia’ oftewel volgens mij ‘enkel genade’ uit Uithuizermeeden onder leiding van Ties Molenhuis en last but not least het interkerkelijk koor ‘Inspiration’ en ‘Quadruple’ uit Aduard onder leiding van Onno Zuidema; het Roder Jongenskoor onder leiding van Rintje te Wies met de uitstekende begeleiding van Sietze de Vries aan het hoofdorgel; de pianist Henry Kelder, die in zijn solo ‘Hochzeit auf Troldhaugen’ van Grieg de aanwezigen bij de les hield door de slotnoot in de bas een halfje hoger te spelen; de bariton Frits Vugteveen nam alle solopartijen in de Missa Lumen voor zijn rekening. Ook wil ik nog noemen de pianist van ‘Inspiration’ wiens naam niet vermeld werd. Hulde voor jouw aandeel.